Gmina Stanisławów

1. Stanisławów

Osada miejska, dawniej miasteczko w gm. i par. Stanisławów. Posiada kościół parafialny, szkołę początkową, urząd gminny, 140 domów i 1500 mieszk., 2976 mr. ziemi, należącej do mieszczan. W 1827 r. było 93 domy (3 murow.) i 983 mieszk. (203 Żydów). Stanisławów leży wśród piaszczystego płaskowyżu, okrążonego od północy i południa przez rzeczki: Rządza i Czarna, podążające do Narwi. Zawiązkiem osady był zapewne dwór książęcy myśliwski i targowisko przydrożne, na trakcie z Warszawy do Liwa. Ta leśna osada nazywała się Cisek (Czyszków, Cisów), Stanisław, ks. mazowiecki, wyniósł ją w 1523 r. na stopień miasta na prawie chełmińskim i nadał jej nazwę od swego imienia. Jednocześnie wzniósł obszerny kościół, dotąd stojący i założył parafię, miastu utworzył łaźnię, woskolejnię, postrzygalnię, wagę, targi i jarmarki. W 1564 r. było już 416 domów i 263 rzemieślników. Po wojnie szwedzkiej w 1660 r. zostało tylko 40 domów. Powtórna wojna szwedzka zniszczyła ponownie osadę. Garstka stronników Leszczyńskiego zamknęła się tu i obwarowała, lecz zmuszona była poddać się w lipcu 1712 r. wojskom Augusta II. Po 1795 r. Stanisławów należy do obwodu siedleckiego w zach. Galicji, w 1815 r tworzy się obwód stanisławowski, składający się z powiatów: stanisłowawskiego i siennickiego, obejmował 12 miast, 515 wsi, 100 gmin i 65.916 mieszkańców. Stanisławów był miejscem zbierania się sejmików i zgromadzeń gminnych. Dek. stanisławowski archid. warszawskiej miał 17 parafii

2. Borek Czarniński

3. Choiny

4. Cisówka

W spisie urzędowym /Słownik/ - Cyzówka. W 1580 r. Cziżówka, wieś w par. Pustelnik, ma 335 mieszk., 919 mr. obszaru. W 1580 r. wieś królewska w par. Stanisławów. Jan Wyrzykowski starosta stanisław. płacił tu podatek od 11 łan.

5. Ciopan

6. Czarna

Nazwa wielu miejscowości, rzek czy jezior pochodzi od ciemnej barwy ziemi, wód mętnych lub gęstych lasów liściastych.

Wieś Czarna była w gm. Jakubów, posiadała młyn wodny, 20 domów i 199 mieszk. Dobra składały się z folw. Czarna z przyległościami: Szymankowszczyzna, Bakuły, Bakułowizna oraz wsiami: Czarna Wola lub Wólka Czarniewska i Borek. Folw. nabyty w 1870 r. wynosił 1232 mr. Dane z 1900 r. informują, że Czarna to wieś i folw. w gm. Ładzyń, ma 213 mieszk., w 1576 r. Stanisław Miński płacił tu podatek od 14 łan.

7. Gańki

8. Goździkówka

9. Goździówka Leszczyna

10. Kaimowizna

11. Kopaczewo

12. Legacz

13. Lubomin

Wieś w gm. Ładzyń, par. Stanisławów. W 1880 r. 15 domów, 136 mieszk.

14. Ładzyń

Wieś rządowa w gm. Ładzyń, par. Stanisławów. W 1880 r. 20 domów i 143 mieszk. Gmina Ładzyń należała do sądu w Stanisławowie, stacji poczt. w Nowo Mińsku, były 3 młyny wodne i huta szklana Liberrtów.

15. Ogrodziska

16. Ołdakowizna

Wieś i osada młyńska, pow. radzymiński, gm. Rudzienko, par. Stanisławów. W 1827 r. - 11 domów, 120 mieszk., wchodziła w skład dóbr Dobre. W 1886 r. było 92 mieszk. i 261 mr ziemi. Ostrów Kania, kol. i wieś w gm. Dębe W, par. Mińsk.

17. Papiernia

Eolw. w pow. radzymińskim, gm. Miedzyleś, par. Stanisławów. W 1886 r. 23 mieszk.. Folwark ten oddzielony od dóbr Retków, mial 312 mr gruntu.

18. Porąb

Wieś w gm. Ładzyń, par. Mińsk, w 1886 r 32 mieszk, 91 mr. ziemi włośc.

19. Prądzewo

20. Pustelnik

Wieś i folw. w gm. Dębe W, par. Pustelnik, ma kościół parafialny murowany, urząd gminny, 129 mieszk. Kościół i parafię erygował w 1540 r. Jakub Buczacki bp płocki. Obecny z 1843 r. wystawiony przez hr. Stanisława Grabowskiego. Parafia liczyła 2147 dusz.

21. Retkowizna

22. Retków

Wieś i folw. i kol. pow. radzym., gm. Międzyleś, par. Stanislawów. w 1827 r 10 domów, 77 mieszk., w 1871 r. folwark mial 672 mr ziemi, papiernię i młyn. Potem obszar uległ parcelacji na drobne folwarczki i kolonie.

23. Rządza

Wieś włośc. w gm. Ładzyń, par. Stanisławów. W 1827 r. 10 domów, 164 mieszk., w 1886 r. 213 mieszk., 603 mr. ziemi Wchodziła ws kład dóbr Ładzyń.

24. Sokóle

25. Suchowizna

Osada młyńska w gm. Ładzyń, par. Stanisławów, w 1886 r. było 8 mieszk. i 30 mr. ziemi.

26. Szymankowszczyzna

27. Wólka Czarnińska

Wieś w gm. Ładzyń, par. Stanisławów, w 1886 r 166 mieszk.

28. Wólka Konstancja

Wieś w gm. Dębe W., par. Pustelnik.

29. Wólka Piecząca

Wieś w gm. Ładzyń, par. Stanisławów. W 1580 r. była to Wólka Pieczoncia, wieś krolewska, dawała podatek przez ławnika przysięgłego Szcześnika od 6 zagród z rolą.

30. Wólka Wybraniecka

Wieś w gm. Dębe, par. Pustelnik. W 1827 r. była to wies rządowa, 14 domów i 93 mieszk.

31. Zalesie

32. Zawiesiuchy

33. Zofka

Wieś w pow. radzym., gm. Międzyleś, par. Stanisławów, w 1886 r. 61 mieszk.